Tâm sự chuyện Lì Xì Tết: Những điều "xương máu" nên và không nên khi đi chúc Tết ở Miền Bắc
Hê's lô hê's lyly các bạn!
Chắc là cũng lâu lắm rồi mình không viết bài tâm sự mỏng nào kiểu như thế này nhỉ. Dạo này cuối năm công việc lu bu quá, chạy deadline sấp mặt nên cái blog cứ để mốc meo ra đấy, nghĩ cũng thấy ngượng ngượng. Hôm nay nhân dịp vừa dọn dẹp nhà cửa xong, ngồi rảnh rỗi bên cốc cà phê (lại là cà phê đây), mình quyết định lên đây chém gió tí với anh em về một chủ đề "xưa như Diễm" nhưng năm nào cũng "hot": Chuyện đi chúc Tết và Lì xì.
Nói thật là anh em nào ở miền Bắc như mình chắc thấm cái cảnh Tết nhất này lắm. Vui thì vui thật đấy, bánh chưng, thịt mỡ, dưa hành đủ cả, nhưng đi kèm với nó là ti tỉ thứ luật lệ bất thành văn mà sơ sẩy một cái là "ăn hành" ngay. Đặc biệt là cái khoản lì xì, đau đầu phết đấy chứ đùa đâu.
Sau bao nhiêu năm "ch chinh chiến" từ thời còn là thằng nhóc đi nhận tiền mừng tuổi cho đến giờ là thằng đi phát tiền, mình cũng rút ra được mớ kinh nghiệm xương máu. Bài này mình viết dựa trên trải nghiệm thực tế của bản thân, có gì chưa chuẩn thì anh em cứ comment góp ý nhiệt tình nhé!
1. Cái "Vibe" chúc Tết ở Miền Bắc nó khác lắm
Đầu tiên phải nói sơ qua chút. Tết miền Bắc, nhất là mấy tỉnh lẻ hay vùng quê, nó vẫn giữ nét truyền thống cực kỳ đậm. Trời thì lạnh, có khi mưa phùn gió bấc, đường đi thì lầy lội (năm nào mưa xuân), nhưng ai cũng xúng xính quần áo đẹp đi chúc Tết từng nhà.
Cái quan trọng ở đây không chỉ là đến cho có mặt, mà là lễ nghĩa. Vào nhà là phải chào hỏi từ trên xuống dưới, từ ông bà đến các cháu. Sai một ly là đi một dặm, bị các cụ đánh giá ngay là "thiếu tinh tế". Thế nên, cái phong bao lì xì nó không chỉ là tiền, nó là cái cớ để mình gửi lời chúc, là cái duyên đầu năm.
2. Những điều NÊN LÀM (Must-Do) để có một cái Tết "xịn xò"
Chuẩn bị tiền mới - Cái này quan trọng cực!
Cái này mình nhắc đi nhắc lại, đừng bao giờ rút ví ra tờ tiền nhàu nát, cũ mèm để mừng tuổi nhé. Nhìn nó mất thiện cảm kinh khủng. Mình thường phải lo đổi tiền mới từ trước Tết cả tháng. Tiền mới, phẳng phiu, bỏ vào cái phong bao đỏ chót, cảm giác người nhận cũng thấy được trân trọng.
Nếu bí quá không đổi được tiền mới cứng tại ngân hàng, thì ít nhất cũng chọn mấy tờ sạch sẽ, không bị rách hay vẽ bậy nhé. Đây là bài học vỡ lòng rồi.
Luôn mang theo phong bao dự phòng
Có một pha mình nhớ đời năm kia. Tính toán ở nhà là đến nhà bác A chỉ có 2 đứa cháu thôi, chuẩn bị đúng 2 cái lì xì. Ai dè đến nơi, khách của bác A cũng ở đấy, lại dẫn thêm 3-4 đứa nhỏ nữa. Lúc đấy mặt mình nghệt ra, tay chân luống cuống, móc ví ra đưa tiền trần thì kỳ, mà không mừng tuổi thì bọn trẻ con nó nhìn mình bằng đôi mắt hình viên đạn.
Thế nên kinh nghiệm là: Luôn thủ sẵn một xấp phong bao lì xì trong túi áo khoác. Bên trong cứ để mệnh giá phổ thông (ví dụ 20k, 50k) để gặp tình huống phát sinh là "xử lý" được ngay. Nhanh, gọn, lẹ mà không bị quê.
Lời chúc phải đi kèm hành động
Đưa phong bao cho người lớn tuổi (ông bà, cha mẹ) thì phải đưa bằng hai tay, đầu hơi cúi. Cái này cơ bản nhưng nhiều anh em thanh niên hay quên, cứ tiện tay đưa một tay là hỏng bét.
Với lại, đừng chỉ đưa tiền rồi cười trừ. Hãy chuẩn bị sẵn vài câu chúc "tủ". Ví dụ chúc người già thì "Sống lâu trăm tuổi, phúc như đông hải", chúc người đi làm thì "Tiền vào như nước, thăng quan tiến chức". Nghe sáo rỗng tí cũng được nhưng các cụ thích nghe. Chứ đưa lì xì mà im im là không khí nó trầm lắm.
3. Những điều KHÔNG NÊN LÀM (Don'ts) - Tránh xa nếu không muốn mất điểm
Tuyệt đối không so bì mệnh giá trước mặt mọi người
Cái này trẻ con hay mắc phải nhưng người lớn đôi khi cũng vô duyên. Kiểu như mở phong bao ra xong bĩu môi "Ôi dào, bác này mừng tuổi có 10 nghìn". Dù mình là người nhận hay người chứng kiến thì cũng tuyệt đối không được bình phẩm về số tiền trong bao.
Lì xì là lộc, là may mắn. 10k hay 500k thì ý nghĩa tinh thần nó vẫn là cầu chúc may mắn. Anh em nhớ dặn dò con cháu trong nhà vụ này kỹ vào, không là mất mặt gia chủ lắm.
Tránh hỏi những câu "kém duyên" ngày Tết
Mặc dù đây là bài về lì xì, nhưng đi chúc Tết thì phải nói chuyện. Có mấy câu hỏi liệt vào hàng cấm kỵ (Blacklist) mà mình thấy các cô các bác hay hỏi, anh em mình chớ dại mà học theo:
- "Bao giờ lấy vợ/chồng?" (Hỏi cái này là dễ bị quạu lắm nhé)
- "Lương tháng bao nhiêu?"
- "Thưởng Tết nhiều không?"
- "Sao dạo này béo/gầy thế?"
Thay vào đó, hãy hỏi thăm sức khỏe, khen nhà cửa đẹp, khen cây đào cây quất tươi tốt. Thế là đủ vui rồi.
Đừng lì xì theo kiểu "phát chẩn"
Tức là sao? Là kiểu đi vào một đám đông trẻ con, xong cầm xấp tiền chia bài lẹt đẹt mỗi đứa một tờ trần (không phong bao). Nhìn nó chợ búa lắm các bạn ạ. Nếu đông quá, hãy gọi các cháu xếp hàng, hoặc đưa cho bố mẹ các cháu nhờ chuyển lời.
4. Câu chuyện thực tế của mình
Kể cho anh em nghe chuyện vui này. Năm ngoái mình về quê bạn gái (nay là nóc nhà rồi) chúc Tết. Mình chuẩn bị phong bao rất kỹ, phân loại màu sắc: Bao màu đỏ là 500k cho các cụ, bao màu vàng là 50k cho trẻ con hàng xóm.
Thế quái nào lúc say sưa chúc tụng, rượu vào lời ra, mắt mũi kèm nhèm thế nào mình rút nhầm cái bao màu đỏ (500k) phát cho thằng cu cháu họ xa tít mù tắp. Lúc đưa xong, nó mở ra hét toáng lên: "Ôi chú này giàu quá, mừng tuổi cháu 5 tờ xanh!".
Lúc đấy cả họ quay ra nhìn mình trầm trồ. Mình thì cười méo xệch, trong lòng đau như cắt. Sau đó đến lượt mừng tuổi ông nội của bạn gái thì... thò tay vào túi chỉ còn cái bao vàng 50k. Pha đấy đúng là "đi vào lòng đất". May mà mình nhanh trí xin phép ra xe "lấy thêm đồ" rồi tráo ruột phong bao khác bù vào ngay. Hú hồn chim én!
Thế nên bài học rút ra là: Đánh dấu phong bao cho kỹ, hoặc để riêng từng túi áo/quần khác nhau. Đừng để lẫn lộn như mình nhé, toang đấy!
Lời kết
Tết nhất là dịp để sum vầy, vui vẻ, anh em đừng đặt nặng vấn đề vật chất quá mà làm mất đi cái không khí đầm ấm. Lì xì ít hay nhiều không quan trọng bằng cái tâm và thái độ của mình. Hi vọng mấy dòng chia sẻ lảm nhảm này của mình giúp ích được gì đó cho anh em, nhất là mấy bác thanh niên mới lớn lần đầu đi lo Tết.
Năm mới sắp đến rồi, chúc tất cả anh em và gia đình một cái Tết an khang thịnh vượng, sức khỏe dồi dào, tiền vào như nước sông Đà, tiền ra nhỏ giọt như cà phê phin nhé!
Cảm ơn các bạn đã đọc đến tận đây. Nếu thấy hay thì để lại comment chém gió cho vui nhé. Hẹn gặp lại anh em ở bài viết sau!
Thân ái và quyết thắng!
