Kinh nghiệm chọn nguyên liệu mâm cúng ông Công ông Táo chuẩn vị Bắc

Hê's lô hê's lyly các bạn! Lại là mình, Đêm Giao Thừa đây.

Một mùa xuân nữa lại sắp gõ cửa rồi anh em ạ. Nếu như mọi khi mình hay chia sẻ về thủ thuật Blogger hay mấy cái đồ án code "hại não", thì hôm nay, hòa chung không khí rộn ràng của những ngày cuối năm, mình xin phép "đá sân" sang một chủ đề đậm chất truyền thống nhưng cũng cần nhiều "kỹ thuật" không kém: Kinh nghiệm đi chợ chọn nguyên liệu làm mâm cơm cúng ông Công ông Táo chuẩn vị miền Bắc.

Thú thật với các bạn, ngày xưa mình cũng gà mờ khoản này lắm, toàn để mẹ lo thôi. Nhưng từ ngày tập tành làm "người lớn", mình nhận ra việc tự tay lựa chọn từng mớ rau, con cá để dâng lên các Táo quân nó có cái thú vị riêng. Nó cũng giống như việc anh em mình fix bug vậy, phải tỉ mỉ, chi tiết thì "chương trình" (ở đây là mâm cỗ) mới chạy mượt mà được.

Bài viết này mình sẽ viết rất chi tiết, dài hơn 1000 chữ đấy nhé, nên anh em chịu khó đọc hết để có thêm kinh nghiệm thực chiến ngoài chợ nha!

Mâm cỗ cúng ông Công ông Táo (Ảnh minh họa)

1. Tại sao khâu chọn nguyên liệu lại quan trọng?

Ở miền Bắc mình, lễ cúng ông Công ông Táo (23 tháng Chạp) là một nghi lễ cực kỳ quan trọng, là phát súng mở màn cho chuỗi ngày Tết Nguyên Đán. Người xưa quan niệm "Tốt lễ dễ kêu", mâm cao cỗ đầy không quan trọng bằng tấm lòng, nhưng nguyên liệu phải tươi ngon, sạch sẽ thì mới thể hiện được sự thành tâm tiễn Táo quân về trời báo cáo Ngọc Hoàng.

Nhiều anh em cứ nghĩ ra siêu thị mua vèo cái là xong. No no no! Đi chợ truyền thống, len lỏi vào từng hàng quán, chọn từng con gà, mớ rau nó mới là cái "vibe" của Tết. Dưới đây là quy trình "debug" cái chợ để nhặt về những nguyên liệu xịn sò nhất nhé.

2. "Linh hồn" của ngày 23: Cá chép

Không có cá chép thì lấy đâu ra phương tiện cho các Táo lên chầu, đúng không? Đây là mục quan trọng nhất trong "to-do list" của ngày hôm đó.

Kinh nghiệm thực tế của mình:

• Thời điểm mua: Đừng mua quá sớm kẻo cá không sống nổi đến giờ cúng, cũng đừng mua quá muộn (chiều 23) vì lúc đó chỉ còn cá "dặt dẹo". Tốt nhất là mua vào sáng sớm ngày 23 hoặc chiều tối ngày 22 nếu bạn có bể sục khí.
• Cách chọn (Visual check): Anh em quan sát kỹ, chọn những chú cá chép đỏ (hoặc cá chép vàng), vảy phải óng ánh, không bị tróc vảy nào. Đặc biệt, hãy dùng tay chạm nhẹ vào mặt nước, con nào phản ứng nhanh, quẫy mạnh, bơi khỏe là "hàng ngon". Tránh xa mấy em nằm im thin thít hoặc bơi ngửa nhé.
• Size (Kích thước): Không cần chọn con quá to như cá chép om dưa đâu. Chọn 3 con kích thước đều nhau, vừa phải, thon thả là đẹp nhất.

3. Gà luộc - Phải là Gà Trống

Trên mâm cỗ mặn miền Bắc, đĩa gà luộc ngậm hoa hồng là thứ không thể thiếu. Nhưng chọn gà sao cho chuẩn?

Thông số kỹ thuật cần nhớ:

• Loại gà: Phải là gà trống tơ (gà trống chưa đạp mái) hoặc gà trống thiến. Loại này thịt ngọt, da giòn và luộc lên dáng rất đẹp.
• Mào gà: Chọn con có mào đỏ tươi, dựng đứng, không bị rủ sang một bên. Mào là cái "thần thái" của con gà cúng đấy anh em.
• Chân và ức: Chân vàng, nhỏ gọn, không có đốm lạ. Ức phải đầy đặn. Anh em vạch lông xem da, da phải mỏng, vàng nhạt, sờ vào thấy săn chắc. Nếu da vàng khè bất thường thì coi chừng bị nhuộm phẩm màu nhé, alert ngay!

Mẹo nhỏ (Tips): Khi luộc gà cúng, để da không bị nứt (bug visual), anh em đun sôi nước rồi thả gà vào, đun lửa nhỏ liu riu. Khi gà chín tới, vớt ra nhúng ngay vào thau nước đá lạnh. Da gà sẽ co lại, giòn tan và vàng óng ả ngay.

4. Xôi Gấc - Màu đỏ của may mắn

Đi kèm với gà luộc phải là xôi gấc. Màu đỏ của gấc tượng trưng cho sự may mắn trong năm mới.

Khi đi chợ chọn gấc, anh em chú ý:

• Hình dáng: Chọn quả tròn đều, gai nở to (gai thưa). Gai mà lì lì, dày chi chít là gấc chưa già hoặc gấc nếp không ngon.
• Màu sắc: Vỏ phải đỏ cam rực rỡ. Cầm lên thấy nặng tay.
• Kiểm tra ruột: Nếu người bán cho phép, hãy ấn nhẹ vỏ (nếu chín vỏ sẽ hơi mềm). Gấc ngon là khi bổ ra, phần thịt gấc đỏ thẫm, hạt đen nhánh, sờ vào thấy dính dính và mướt.

Xôi gấc - Màu đỏ may mắn (Ảnh minh họa)

5. Giò lụa và Bánh chưng

Giò lụa: Nếu không tự gói được, anh em phải mua ở những hàng quen uy tín.

• Mùi vị: Giò ngon phải có mùi thơm nhẹ của lá chuối quyện với mùi thịt luộc. Nếu ngửi thấy mùi nồng nặc hoặc chua thì skip ngay.
• Giao diện: Mặt giò cắt ra phải có những lỗ khí nhỏ li ti (dân gian gọi là bị rỗ). Giò mà mịn thín như thạch thì khả năng cao là nhiều bột hoặc hàn the đấy.

Bánh chưng: Tết ông Công ông Táo ở miền Bắc thường có thêm 1 cặp bánh chưng. Chọn bánh gói chặt tay, lá dong còn xanh (không bị úa vàng quá mức). Nếu mua bánh luộc sẵn, ấn nhẹ thấy bánh có độ đàn hồi (dẻo), không bị cứng đơ (lại gạo) là ổn.

6. Măng khô cho bát canh măng miến

Bát canh măng là món tốn nhiều thời gian chuẩn bị nhất (phải ngâm, luộc mấy ngày).

Cách chọn măng khô "xịn":

• Màu sắc: Chọn măng có màu vàng hổ phách, đường vân tỉ mỉ. Tránh loại măng có màu vàng quá tươi (xông lưu huỳnh) hoặc xỉn màu, mốc.
• Độ dày: Nên chọn măng lưỡi lợn (dày mình) để hầm cho ngọt nước, ăn sần sật mới đã.
• Mùi hương: Măng khô ngon có mùi ngai ngái đặc trưng của măng phơi nắng. Mùi hắc là hóa chất, mùi mốc là hỏng.

7. Bộ vàng mã Táo quân

Cuối cùng, không thể thiếu bộ mũ áo, hài cho các quan.

Theo phong tục miền Bắc, một bộ tiêu chuẩn bao gồm:

• 2 mũ ông (có 2 cánh chuồn).
• 1 mũ bà (không có cánh chuồn).
• 3 bộ áo và 3 đôi hài tương ứng.

Màu sắc áo mũ sẽ thay đổi theo ngũ hành từng năm, nhưng thường người bán sẽ soạn sẵn cho mình. Anh em chỉ cần lưu ý mua loại giấy đẹp, in ấn sắc nét một chút để tỏ lòng thành kính. Đừng quên mua thêm tiền vàng và thoi vàng nhé.

Lời khuyên "xương máu": Đi chợ Tết là phải đi sớm. Đi muộn vừa đông, vừa tắc đường, mà đồ ngon thì các bà các mẹ "vợt" hết rồi. Anh em nào chưa có kinh nghiệm thì cứ lưu bài viết này lại, đến hôm đó mở điện thoại ra check từng mục (checklist) như check task Jira ấy, đảm bảo không trượt phát nào.

Lời kết

Vậy là mình đã chia sẻ xong bộ bí kíp chọn nguyên liệu cúng ông Công ông Táo rồi đấy. Hy vọng bài viết này sẽ giúp ích cho anh em, đặc biệt là các bạn trẻ muốn tự tay chuẩn bị một cái Tết tươm tất cho gia đình.

Tết đến xuân về, chúc anh em và gia đình có một năm mới An Khang Thịnh Vượng, vạn sự như ý, code không bug, traffic về ầm ầm nhé!

Nếu thấy bài viết hữu ích, đừng quên để lại Comment bên dưới chia sẻ phong tục nhà bạn hoặc những kỷ niệm đi chợ Tết đáng nhớ nhé. Cảm ơn các bạn đã theo dõi!

Copyright © Đêm Giao Thừa